Het bericht Speling van het lot verscheen eerst op Beet Magazine.

Het bericht Op jacht naar Peacock Bass verscheen eerst op Beet Magazine.

Het bericht Mongolië verscheen eerst op Beet Magazine.

Het bericht Boliviaans jungleavontuur verscheen eerst op Beet Magazine.

Tekst: John Smit, foto’s: John Smit & Volkmar Strikkers

Het afgelopen jaar heb ik in dit magazine een aantal artikelen geschreven. Artikelen waarin ik het vissen met jerkbaits verder uitlichtte, in drie delen. En een artikel over de aanpak op nieuw water, vanuit de boot en met gebruikmaking van de Raymarine-apparatuur aan boord. Ook gaf ik daarin tips hoe je meer succes kunt boeken door de combinatie van boot, locatiekeuze, plan van aanpak, omstandigheden en aaskeuze te optimaliseren. Dat laatste ben ik zelf afgelopen najaar ook blijven hanteren en dat heeft tot flinke resultaten geleid. En heeft wellicht zelfs geresulteerd in een van de zwaarste snoeken, zo niet de zwaarste snoek ooit in Nederland gevangen?

BIZAR (NA)JAAR

2021 was voor mij een bizar jaar. En dan doel ik op de vangsten van grote snoeken. Ik ving een groot aantal vissen boven de meter en diverse snoeken boven de 120 cm. Ik beleefde een absolute topsessie waarin in iets minder dan vijf uur bijna 20 snoeken de binnenkant van mijn boot zagen, waarvan er acht vissen boven de meter waren met daaronder vier vissen van boven de 118 cm. Ik verbeterde in 2021 driemaal mijn PR dat tot dan op 127 cm stond. Eerst met een bak van 129 cm, vervolgens eentje van de magische grens van 130 cm en alsof dat nog niet genoeg was, ving ik er ook nog eentje die weer een centimeter langer was; een waar monster van 131 cm, absoluut geweldig! En al deze vangsten zijn gedaan op groot, open water. Kortom, een jaar om in te lijsten!

Wat mij echter het meest verbaasde was het enorme gewicht dat de laatste vis van 131 cm op de weegschaal produceerde: 21,8 kg! Ik herinner nog goed het moment waarop Hendrik-Jan en ik al tijdens de dril elkaar aankeken en wisten dat dit een mega-vis was. Na het zetten van de haak rolde de vis al vrij snel aan het oppervlak en het was de enorme witte buik die duidelijk maakte dat er iets bijzonders ging gebeuren. Toen ik haar na een stevige dril voor het eerst naast de boot in het water zag, begon de adrenaline ongeveer uit mijn poriën te spuiten, zware grote vissen maken zoveel meer indruk! We keken elkaar aan en een ding was zeker: deze vis komt in het net! En in dat net werd pas echt duidelijk hoe groot en zwaar deze vis was. Dat paste maar nauwelijks en het binnen tillen hebben we dan ook voorzichtig met zijn tweeën gedaan, de vis goed ondersteunend, dat is heel belangrijk. Ik stond te trillen van de spanning, het is eigenlijk een wonder dat er nog een paar scherpe foto’s gemaakt konden worden. Over de oerkreten en andere primaire geluiden na de mooie release ga ik het niet hebben…

GEWICHTIGE MONSTERS

Het was dus de omvang, het hoge gewicht van deze monstersnoek dat ons het meest verraste. En daar ben ik met een aantal vismaten wat dieper ingedoken. Tot nog toe hebben we in Nederland geen registratie kunnen vinden van een snoek die zwaarder was. Wel in het buitenland. Daar registreren ze al langer het gewicht en zijn onder andere in Ierland, de UK, Denemarken, Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland en zeker in Italië registraties van (veel) zwaardere vissen gedaan. Zoals het monster van Federico Proietti uit Italië van 23,24 kg en 135 cm! 

ITALIAANSE XXL SNOEKEN

Federico Proietti is een fanatieke Italiaanse snoekvisser die de laatste 5 jaar heel gericht op monstersnoeken vist in zijn thuisland en inmiddels heel wat grote, zware snoeken heeft gevangen, voornamelijk in diepe Alpenmeren. Zijn recordsnoek van 135 cm woog maar liefst 23 kg 240 gram!

Federico werkt als professionele visgids in Finland (WFA Travel) en het vangen van grote snoek is een obsessie geworden. Hij vist soms met aasvissen, maar de meeste grote vissen heeft hij met kunstaas gevangen. Groot én langzaam, “go big or go home!” is zijn devies. Die grote vissen willen zo min mogelijk energie verspillen en met zo min mogelijk moeite zoveel mogelijk calorieën binnenkrijgen. Zijn recordvis ving hij afgelopen november heel langzaam trollend (1,2 km/u) met een grote 50 cm lange Savage Gear Burbot, een kwabaal-imitatie. Een 133 cm vis ving hij pelagisch met een Savage Gear Monster Slug en onlangs nog een 127 cm snoek werpend met een diepgeviste Miuras Mouse, die hij eerst 20 seconden liet afzinken om vervolgens tergend langzaam binnen te vissen langs een scherpe hoek van een diep talud.

Esox cisalpinus

De recordvis heeft de kenmerkende lichte kleuren en bijzondere tekening die we bij veel Italiaanse snoeken tegenkomen die behoren tot de soort Esox cisalpinus. Sinds 2011 is dat de wetenschappelijke naam voor deze zuidelijke variant van de ‘northern pike’ Esox lucius, die je in de Italiaanse Alpenmeren en in Midden-Italië kunt tegenkomen. Het verschil tussen ‘onze’ snoek zit hem vooral in de tekening (meer horizontaal gestreept), de kleur en het kleinere aantal schubben langs de laterale lijn.

Het (officieel) registreren van het gewicht doen we niet in Nederland dus. In Nederland meten we onze records in lengte, en zelden wordt een vis (echt goed) gewogen. Mede daarom zijn zwaardere snoeken wellicht niet bekend, of niet bekend gemaakt. De zwaarte van deze buitencategorie snoeken blijft me fascineren en ik ben dus benieuwd of er naar aanleiding van dit artikel zwaardere vissen opduiken en of het registreren van gewicht, net als bij bijvoorbeeld karper, meer gedaan gaat worden.

1 van 2

Het verschil in gewicht van laten we zeggen een vis van 125 cm kan enorm groot zijn. De vis zelf speelt een rol, maar bijvoorbeeld ook het type water, het seizoen en de leeftijd van de vis. De vis van 129 cm woog bijvoorbeeld 14,5 kg, gevangen eind augustus. De vis van 130 cm 18,5 kg en de vis van 131 cm dus 21,8 kg. De laatste twee gevangen in november en december. Op zich interessant omdat de ‘geleerden’ zeggen dat een snoekdame haar maximale gewicht haalt rond de 125 cm en dan voornamelijk op de rivieren heel erg zwaar wordt bij een maximaal gewicht van rond de 18 kg (40 lb). De laatste twee vissen waren zwaarder en gevangen op groot, open water.

Volkmar Strikkers heeft indertijd al een heel artikel gewijd aan gewichten van grote snoeken op ons platform The Dutchanglers, inclusief een ‘rekentool’ en gewichtsgrafieken van snoeken op de rivier en stilstaande wateren en daaruit blijkt dat mijn laatste vis op alle manieren van de grafiek af vliegt… buitencategorie kennelijk. Het artikel is nog steeds heel interessant om te lezen, zeker de moeite waard!

GEWICHTIGE DISCUSSIE

Nergens worden snoeken zo zwaar als op de rivieren en daarmee in directe verbinding staande wateren. Een riviersnoek is, in dezelfde conditie/periode en bij dezelfde lengte, gemiddeld 27% zwaarder dan een soortgenoot van stilstaand water. Dat is nogal wat! Klinkt bijna onmogelijk want ondanks dat een riviervis doorgaans wat breder gebouwd is, is het volume zeker geen 27% groter. De clou zit hem dan ook in het feit dat riviersnoeken (veel) meer spiermassa kweken dan hun soortgenoten van het stilstaande water. Dit zie je terug in de vaak brede schouders, enorme staartwortel en het strakke lijf. Net een atleet dus! Bij eenzelfde volume is spiermassa 22% zwaarder dan vet. Dan is die 27% gewichtsverschil opeens zo gek niet meer!

1 van 2

HERKENBARE PATRONEN

Waar het mij hier om gaat is wat deze vis nu zo zwaar maakte. En of ik een patroon herken in de vangsten van die grotere zware vissen. Dat lijkt wel zo te zijn en ik vertel daar graag iets meer over. Niks wetenschappelijks, gewoon wat ik in al die jaren in de praktijk mee heb gemaakt en waar ik probeer rekening mee te houden. Wil je zelf ook je kans vergroten op zo’n monster, dan zijn deze tips wellicht waardevol.

Periode van het jaar: Allereerst lijken de snoeken hun zwaarste gewicht in het jaar ergens vanaf november te halen. En die hebben ze dan tot de paai. Beide variabelen lijken erg te maken te hebben met de watertemperatuur. Daalt de watertemperatuur in het najaar snel, dan halen ze eerder hun hoge gewicht. Stijgt de watertemperatuur vanaf januari sneller, dan paait de snoek eerder en zijn ze dat zware gewicht weer kwijt. Licht speelt daarbij ook een rol lijkt het. Op zonnige dagen heb ik wel eens snoek in februari onder het ijs zien paaien!

Aasaanbod en locatie: Vervolgens komt die groei van dat gewicht natuurlijk niet uit de lucht vallen. Om een vetvoorraad voor de winter aan te leggen en om genoeg energie te krijgen om de eitjes te produceren voor de paai (alle grotere snoeken zijn vrouwtjes), moeten de snoeken heel wat vreten, zeker in oktober en november. Hiermee wordt het dus cruciaal om niet alleen te weten WAAR ze dineren maar ook WAT bovenaan de menukaart staat. Als het gaat om de allergrootste, allerzwaarste snoeken is mij wel duidelijk geworden dat brasem dé aasvis is waar deze dames het meest van houden. Iets om je in je achterhoofd te houden!

De locatie speelt natuurlijk een zeer grote rol, die grote vissen zwemmen niet overal en verspillen liefst zo min mogelijk energie. Scholen aasvis op open water, of kribvakken waarin vis groepeert, dat is wat je wilt vinden. En blijf daarbij in de buurt, ook als de scholen snel zwemmen. De grote vissen zwemmen gewoon mee en liggen vaak aan de buitenkant of onder de school. Met mijn Raymarine-apparatuur hou ik de school in beeld en op de kaart hou ik mijn ‘tracks’ (sporen) in de gaten waar ik geweest ben. Zo krijg ik een goed gevoel over hoe de school beweegt en hoe snel. En dan het moeilijkste; wat als je die scholen aasvis, scholen brasems niet kunt vinden? Toch gaan vissen of blijven zoeken? Ik blijf zoeken, ook al moet ik een uur of meer rondvaren om ze te vinden. De kans op een echt grote vis is zoveel groter bij een school aasvis, daar wil ik in de buurt zijn!

Vervolgens moet je bepalen wat ze eten. Voorn, brasem, baars… Maakt niet zoveel uit, maar hoe eerder je dat weet en hoe beter je dat kan matchen, des te groter wordt de kans om een dikke snoek te vangen. En maak je geen zorgen over het formaat van je aas. In deze periode willen dit soort vissen graag een grote snack. Aas van 30-50 cm is niet verkeerd, integendeel. Jaren terug werd mijn brasem van 55 cm (!) gegrepen door een 117 cm snoek, die kennelijk heel veel honger had. Bij nadere inspectie zagen we dat het achterlijf van een roofblei van ongeveer 60 cm nog uit de keel stak! Size does matter… zeker bij hele grote snoeken.

TERUGKERENDE WAYPOINTS

Een ander element dat ik mee wil geven is het bizarre feit dat ik nu terugzie dat de meeste van mijn echt grote vissen (120 cm plus) grotendeels rond dezelfde gps-locaties gevangen worden (ik zet direct een waypoint als ik denk dat ik een grote vis gehaakt heb). En dit zijn niet dezelfde vissen/doublures! Om de een of andere reden is voor een grote snoek die ene plek kennelijk heel aantrekkelijk. Zo ontdekte ik een keer dat een plek een kuil in het talud had zitten. En daar lagen ze in. Of op een andere plek waar wat stroming stond bleek een richel op de bodem te lopen van ongeveer 50 cm hoog. En daar lagen ze achter. Zet dus een waypoint voor elke dikke snoek en misschien ga je een patroon herkennen! Zelf gebruik ik Navionics SonarChart Live omdat ik hiermee nog beter de bodemstructuur kan scannen en in kaart kan brengen en wellicht net dat ene detail oppik dat het verschil maakt wat ik daarna met mijn Raymarine down- en sidevision verder bekijk.

BIJTMOMENTEN

Vissen eten niet de hele dag. Sterker nog, ze eten eigenlijk maar relatief weinig momenten op een dag. Ik denk dat iedereen dat wel kent. Die gouden bijtuurtjes waarin je niks fout kunt doen. En die eindeloze uren daarvoor waarin op dezelfde plek helemaal niets gebeurde. Je zult dus of agressie uit moeten lokken zodat ze bijten, of er moeten zijn wanneer ze gaan vreten. En dat moment van vreten, dat vind ik het moeilijkste van alles, helemaal in de winter. Dat kan al gebeuren als opeens de zon op het water valt. Of als er een windje opsteekt. Als ik hierover al iets zou willen roepen dan zou ik zeggen dat de periode tussen 10.30 uur en 12.00 uur in de winterperiode meer produceert, net als de periode aan het einde van de dag in de schemering. Ook de nacht schijnt goed te zijn, dat heeft het moderne pelagisch vissen met de nieuwste sonartechnologie wel uitgewezen, maar dat heeft niet mijn voorkeur. Ik vis liever gewoon overdag van zonsopkomst tot zonsondergang.

Mijn benadering is meer van geduld en gebruik van mijn apparatuur. Als ik gericht op grote vis ga (en dat doe ik het liefst) zoek ik eerst de plekken op waar ik aasvisscholen vind, liefst in de buurt van waypoints waar ik eerder grote vis heb gevangen. En dan blijf ik daar! De hele dag. Ik draai er rondjes omheen, zoek grote signalen. Werp met diverse soorten kunstaas. Laat een fireball met een dode aasvis meedriften. Of doe een fireball onder een dobber met een aasvis. Ik probeer van alles. Desnoods urenlang. Want ik weet dat op één moment de vis aangaat. En dan wil ik er zijn. En beet krijgen!

DOORZETTEN

Dit is misschien wel het belangrijkste en taaiste onderdeel van het gericht jagen op de grootste vissen. Doorzettingsvermogen. Uren, dagen, in vaak koud en nat weer waarin niks gebeurt. En dan die ene aanbeet waarin je dat allemaal weer vergeet. En dat natuurlijk ook gecombineerd met een portie geluk. Want dat blijft natuurlijk; die ene topvis moet dan wel net degene zijn die je aas pakt. Maar met bovenstaande aanpak weet ik voor mezelf in ieder geval zeker dat mijn succespercentage veel groter is geworden.

En dan is er nog de discussie over de impact van luchtdruk. Daar lopen de meningen uiteen. Zelf vang ik het best bij een stijgende luchtdruk en bij een snel gedaalde luchtdruk (depressie met wind en regen, snoekweer! Wel lastig met de boot). Hoge luchtdruk (hoger dan 1020 hPa) vind ik niet geweldig en die dagen doe ik liever wat anders. Maar eerlijk is eerlijk; over dit onderwerp lopen de meningen sterk uiteen. Hetzelfde geldt voor de maanstand. Ook veel theorieën. Een ding weet ik in ieder geval uit de zeevisserij: bij volle maan en heldere nachten jaagt de vis meer ‘s nachts. En zijn ze overdag minder actief. Doe er je voordeel mee…

Samenvattend, hoe vergroot je nu je kans op zo’n zware monstersnoek:

• Richt je op de periode van gedaalde watertemperaturen.
• Zoek naar gegroepeerde aasvis.
• Match the hatch; vis met wat lijkt op de gewilde prooivis.
• Zet een waypoint waar je beet hebt gehad van een grote snoek.
• Registreer het tijdstip op de dag.
• Luchtdruk en maanstand; zelf beoordelen.
• Doorzetten en uren maken.
• Combineer het met een portie geluk!

Dat zijn de variabelen die je kansen kunnen vergroten. En als je dan zo’n grote monstersnoek uitgedrild naast de boot hebt liggen, wees er dan extra voorzichtig mee! Een groot landingsnet gebruiken. Ondersteunen bij het tillen, niet alleen in de kieuwgreep, daar is zo’n moddervette vis veel te zwaar voor. Voorzichtig neerleggen, want de vis is zwaar maar heeft geen structuur rond de organen zoals wij en die raken dus snel beschadigd. Wil je een uitzonderlijke vis wegen (met een goede, geijkte unster), zorg dan dat je alles klaar hebt liggen zodat dat zo min mogelijk tijd in beslag neemt. Weeg de vis of in een weegzak die groot en sterk genoeg is, of in een ‘brancard’, of anders in een groot landingsnet. En bij terugzetten vasthouden en de vis rechtop zetten/houden. Ze moet uit je hand wegzwemmen, dat is cruciaal. En dat is dan ook een onvergetelijk moment en afsluiting van een geweldige vangst. Ik hoop dat je grote successen gaat hebben met het vangen van deze topvissen. Unieke vissen waar we heel zuinig op moeten zijn!

Het bericht DE ZWAARSTE SNOEK VAN NEDERLAND? verscheen eerst op Beet Magazine.

In dit afsluitende artikel ga ik het hebben over het vissen op groot water en op de (grote) rivieren. Voor de meeste vissers de grootste uitdaging om een mooie roofvis te vangen. Met groot water bedoel ik wateren zoals het Volkerak, Haringvliet, Hollandsch Diep, Gooimeer, etc. Grote meren die een belangrijke schakel vormen van ons enorme watersysteem, met vaak daaraan verbonden de grote rivieren zoals de Rijn, IJssel, Waal en Maas. Vissen is hier een sport op zich en kent weer andere details dan op de kleinere wateren. En ook op deze grote wateren kun je grote successen boeken met jerkbaits. En met groot bedoel ik ook groot, want op deze wateren huizen de grootste roofvissen van Nederland!

Tekst: John Smit, foto’s: John Smit, Leon Prins, Volkmar Strikkers en Hendrik-Jan Verheij

LEES OOK: |> DEEL 1 | DEEL 2

Zelf vis ik het meest op de grote meren, ik vind dat extreem spannend en uitdagend. Ook op de rivieren vis ik regelmatig en dan met name de IJssel. Maar omdat het riviervissen toch weer zijn eigen bijzonderheden heeft, ben ik blij dat ik Volkmar Strikkers hierover kon interviewen; een van mijn vismaten en iemand die ik beschouw als een van dé rivierexperts in Nederland. Een vraag die ik vaak krijg is of je zowel vanaf de kant als met de boot goed kans maakt op roofvis. Volgens mij kan beide goed. Wel moet ik zeggen dat vissen vanaf de kant makkelijker is op een rivier dan aan de oever van een groot meer. De hotspots van een rivier liggen gewoon vaak dichter bij elkaar. Maar als je denkt aan havens, bruggen, sluisgebieden en andere inhammen, dan kun je ook aan een groot meer vanaf de kant successen boeken. Zelf vis ik het meest vanuit de boot, daar zoom ik wat op in, maar de tips over jerkbaits zijn één op één te vertalen naar het vissen vanaf de kant!

Maar voordat ik inga op het jerkbaitvissen zelf, ga ik eerst in op de voorbereiding en factoren die in grote mate de jerkbaitkeuze bepalen en je kans op succes enorm vergroten. Waterkennis combineren met jerkbaitkennis, daar gaat het om!

VOORBEREIDING

Tsja, daar sta je dan op de trailerhelling, kijkend naar een eindeloze vlakte water. Waar ga je in vredesnaam beginnen, hoe pak je de visdag aan op zo’n groot water en vooral: hoe kies je nu de juiste jerkbaits? Voorbereiding is allesbepalend en de belangrijkste variabelen wat mij betreft zijn: 1. Tijd van het jaar, 2. Watertemperatuur, 3. Bodemstructuur, 4. Waterplanten, 5. Aasvisconcentraties en type aasvis, 6. Waterdoorzicht, 7. Windrichting, 8. Tijd van de dag en 9. Vangstinfo van andere vissers (wel weten wie je het vraagt!). Met een goed besef van deze punten kom je al heel ver en dit helpt je om betere keuzes te maken over de jerkbaits waarmee je gaat vissen! Ik zal ze een voor een wat verder bespreken, beginnend met de tijd van het jaar want daarin komt al veel samen.

TIJD VAN HET JAAR

Vis beweegt veel op grote wateren en de jaargetijden spelen hier een grote rol. In het najaar begint vis samen te scholen. Prooivis groepeert, zoekt de rustige plekken op en de roofvis volgt. Zo simpel is het, je moet ze alleen zien te vinden. Daar gebruik ik mijn Raymarine-apparatuur voor. Maar ook door goed te kijken zie je veel. ’s Ochtends en ’s avonds komt aasvis namelijk vaak aan de oppervlakte, zie je roofblei jagen, etc.; dat zijn de plekken! Daarnaast hebben we nu lange nachten en dit resulteert vaak bij het ochtend- en avondgloren direct in een fanatiek bijtuurtje! Hier kun je je jerkbaits op afstemmen.

WATERTEMPERATUUR

Warm water: snelle en actieve vis. Koud water: langzamere en minder actieve vis. Dat is wat iedereen zegt, want vis is koudbloedig en zijn energie en actie beweegt met de temperatuur mee. Maar wat is warm en wat is koud? In deze tijd van het jaar, zeg maar vanaf november, kan het water al flink afgekoeld zijn naar 12 tot 15 graden. In december en januari is het water vaak al dik onder 10 graden. Vis zal dan flink minder actief zijn. Maar eten ze dan ook minder? Het antwoord daarop lijkt nee te zijn. Vis eet door, ook om zich voor te bereiden voor de paai (snoek al in januari soms) en om reserves op te bouwen voor de winter. Je kunt ze dus nog prima vangen, maar je zal wel met de aaspresentatie en type jerkbait rekening moeten houden.

Ook vlak voor de paai zijn ze nog prima te vangen.

BODEMSTRUCTUUR

Op groot water zoek ik naar plekken met een verandering in bodemstructuur. Van diep naar ondiep lopende taluds, onderwaterbergjes/plateaus, inhammen in taluds, haveningangen met een vaargeul, strekdammen of kribben; noem maar op. Alles met een afwijking ten opzichte van het grotere geheel er direct omheen kan goed zijn, zeker als je daar ook prooivis vindt. Hier gebruik ik intensief de kaarten van Navionics voor. Zowel in de boot als met de Navionics Boating-app online op mijn telefoon. De laatste gebruik ik vaak in de voorbereiding om stekken te vinden. En zeker met de nieuwe features van SonarChart Shading en Relief Shading is het zoeken van hotspots een stuk makkelijker geworden. Kijk maar naar het plaatje dat ik gemaakt heb; hoe donkerder des te dieper en door in te zoomen haal je in dit voorbeeld van het Hollandsch Diep snel de hotspot rond een strekdam ‘boven water’! Ter plekke op het water zet ik dan ook mijn SonarCharts Live aan en optimaliseer ik mijn dieptekaart verder.

WATERPLANTEN

Met het helderder worden van het water in Nederland is ook het aantal waterplanten enorm toegenomen. Soms heel vervelend, maar tegelijk ook een echte ‘hiding place’ voor roofvis. En als je er je voordeel mee weet te doen, een kans om grote vis te vangen! In deze tijd van het jaar is een groot deel van de planten alweer afgestorven. Maar niet alles! Als je goed kijkt waar nog resten staan, kan je de plekken vinden waar de vis nog schuilplaats zoekt en daar met je jerkbaitkeuze rekening mee houden.

PROOIVIS

Het type prooivis en de grootte daarvan vind ik een van de belangrijkere criteria voor mijn jerkbaitkeuze. Als je het menu van de roofvis kunt imiteren, dan is je kans simpelweg groter om een vis te haken. Aast de roofvis op voorn, baars, brasem, grondel, kleine roofblei of juist spiering? Als je het weet, heb je een code gebroken en kun je je jerkbait daarop kiezen! Wat daarnaast belangrijk is, is de richting waarin de school met aasvis zwemt. Dan kun je die volgen. Ik gebruik daar mijn Raymarine-apparatuur intensief voor. Sidescan om ze te vinden en te volgen en tracks om mijn positie ten opzichte van de school te volgen. Zie de foto: hierop zie je duidelijk welke rondjes ik allemaal gevaren heb om de school te volgen!

WATERDOORZICHT

Op helder water heeft de vis de neiging dieper te zitten. Of zich meer te verstoppen tussen planten bijvoorbeeld. Zelf hou ik aan dat als ik mijn jerkbait nog kan zien op een diepte van meer dan één meter, dit water als helder te betitelen en daarmee rekening te houden, zowel qua kleurstelling als qua keuze van de onderlijn (fluorocarbon bij helder water).

WINDRICHTING

Op de plek waar de wind aan land komt op groot water (aanlandige zijde) is het water erg in beroering. En ontstaat er vaak ook wat stroming. Dit brengt de voedselketen in beweging en kan dus een goede keuze zijn om voor te kiezen. Hou ook rekening met het weer van de dagen ervoor.

TIJD VAN DE DAG

Zoals eerder beschreven is in deze tijd van het jaar de vis vaak ’s ochtends gelijk actief en als het een heldere dag is, verschuift dit later op de dag wat meer naar de diepte om ’s avonds weer naar de ondiepere plekken te komen. Hier kun je natuurlijk in je jerkbaitkeuze rekening mee houden. Zelf aarzel ik er niet voor om overdag met dieplopende jerkbaits tot 8-9 meter diep door scholen prooivis heen te vissen. Zo heb ik een paar van mijn grootste vissen gevangen! Leon Prins heeft op mijn verzoek een PrinsBaits Seductor snelzinkend gemaakt; met een mooie glijdende actie op die grote diepte, zeer succesvol op snoek én snoekbaars! Baars is op mijn water een belangrijke prooivis voor snoek; de Backslapper XL in een heldere en meer natuurlijke baarsprint zijn dan ’s ochtends en ’s avonds mijn favorieten met als backup eentje met voornprint.

VANGSTINFO

Altijd handig om een paar vrienden te hebben met wie je vertrouwelijke informatie deelt. Het scheelt je gewoon veel tijd en het is ook heel leuk om ervaringen, kennis en nieuwe inzichten te delen. Tegelijk loop je wel het risico dat je elkaar gaat nadoen en niet meer zo snel aan nieuwe dingen begint. Ik heb daarom als regel voor mijzelf; iedere visdag op minimaal één nieuwe stek een uurtje vissen. Zo hou ik mezelf scherp en ontdek ik ook weer nieuwe mogelijkheden!

WELKE JERKBAIT(S)?

Ik vind de eerder besproken informatie erg belangrijk, omdat op een groot water de vis vaak maar in een heel klein gedeelte van het water zit! En met deze informatie kun je heel scherp bepalen welke jerkbait je kiest, qua kleur, actie, grootte, etc. Als ik de selectiecriteria voor een jerkbait in volgorde zou zetten, zou ik als volgt een jerkbait uit de box halen: 1. Kies een print die de aassoort van roofvis imiteert, 2. Bepaal de helderheid van het water (helder = meer natuurprint & fluorocarbon onderlijn, troebel = felle kleuren), 3. Bepaal of je diep (meer dan 3 meter) of ondiep gaat vissen, 4. Stel de zinksnelheid van je jerkbait vast zodat je het afzinken en dus de diepte waarop je vist kunt tellen, 5. Bepaal de snelheid en actie (koud jaargetijde rustig, meer gliden of rustige hybride). Ik heb dat in een tabel samengevat zodat het wat duidelijker wordt.

Variabele | Effect | Jerkbaitkeuze

• Tijd van het jaar | Licht heeft impact op diepte, aastijden en waterplanten. | Keuze zinkend of suspending om waterdiepte te matchen.
• Watertemperatuur | Actie van de vis verschilt. | Zomer: meer hybride / winter: vaker gliders.
• Plekken met bodemstructuur | Uitzoeken wat werkt, diep naar ondiep vissen of andersom. Structuur van de bodem volgen in afzinken of stijgen. | Goed de zinksnelheid van je jerkbait kennen.
• Waterplanten | Om de plantenbedden heen vissen. Of eroverheen. | Actie en zinksnelheid jerkbait goed kennen en presentatie daarop afstemmen.
• Prooivis  | Weten wat het type prooivis is. Op welke diepte en in welke richting de school aasvis zwemt. | Print afstemmen op type prooivis. Diepte afstemmen op diepte waarop de school aasvis zwemt.
• Waterdoorzicht | Zichtbaarheid jerkbait varieert.| Meer natuurkleur in helder water en meer contrast in troebel water is het startpunt. Variëren bij uitblijven aanbeten.
• Windrichting | Stroming en activiteit op de aanlandige oever. | Afstemmen op bovenstaande punten.
• Tijd van de dag | Ochtend en avond vaak beter en ondieper. Overdag dieper vissen. | Overdag dieplopend. Ochtend meer suspending of slow sink.
• Vangstinfo van andere vissers | Sneller kennis maar soms ook teveel imitatie. | Afstemmen op opgedane info.

Ik ben erg overtuigd dat hoe beter je je verdiept in de specifieke omstandigheden waarin je groot water vist, des te meer nemen je vangstkansen toe. Ikzelf heb dit de laatste paar jaar ook gemerkt. Sinds ik Leon heb leren kennen, ben ik ook weer veel meer uitgedaagd en verscherpt; een aantal van de vissen die ik heb gevangen en die in dit artikel staan, kwamen van plekken af waar ik nog niet was geweest en op een manier waarop ik nog niet eerder gevist had. Nooit te oud om te leren! De vraag is nu, geldt dit allemaal ook voor de grote rivieren?

GROTE RIVIEREN

Mijn lievelingsrivier is toch wel de Gelderse IJssel en wat een geweldige momenten heb ik daar mogen beleven; niet alleen op roofvis, maar eigenlijk op elke vissoort die daar zwemt! Ook op een rivier zal je een aantal keuzes moeten maken die je gaan helpen om je vangsten te vergroten. Ik heb daarvoor Volkmar Strikkers mogen interviewen. Hij geeft een aantal heldere aanbevelingen en zelf voeg ik daar nog een aantal suggesties aan toe. Daarnaast moet ik wel zeggen dat juist op de rivier ook andere kunstaassoorten het heel goed kunnen doen. Dus naast jerkbaits zou ik hier ook altijd ander kunstaas proberen zoals shads, spinnerbaits, swimbaits en streamers. Hoe breder je ervaring, des te meer je gaat vangen, zeker op de rivier! En de vissen die daar zwemmen kunnen echt groot zijn. En altijd loeisterk door hun leven in altijd stromend water, spektakel gegarandeerd!

INTERVIEW MET VOLKMAR

Welke plekken zijn over het algemeen beter dan anderen als het gaat om de kans op snoek of snoekbaars?

Hoewel de rovers ook in het snelstromende water staan, zoek je voor jerkbaits het beste plekken waar de stroming onderbroken wordt. Neem bijvoorbeeld kribvakken met langere kribben, ingangen naar plassen en havens, hier komen jerkbaits het beste tot hun recht.

Hoe pak je dit aan vanuit de boot? En vanaf de kant?

Vanuit de boot is het belangrijk dat je de boot laat driften met de snelheid van de stroming van de rivier. De boot stilleggen of afremmen zorgt voor een bocht in de lijn, welke de jerkbait naar het oppervlak zal trekken. Bovendien zal de actie grotendeels verloren gaan. Ik drift graag kort langs de kant en maak liever veel korte, dan enkele lange worpen. Dit geeft de beste controle over de jerkbait. Vanaf de kant is het misschien wel iets gemakkelijker. Belangrijk is om niet direct over de veelal aanwezige stenen naar de waterkant te lopen, hiermee verstoor je een eventuele rover in het ondiepe. Maak altijd eerst vanuit de hoek van een kribvak een worp langs de krib, voordat je de krib oploopt.

Wat zijn volgens jou de beste perioden om kans te maken op de rivier met jerkbaits?

Juni en maart zijn verreweg de beste periodes om met jerkbaits te vissen. In juni boven en rondom de planten, in maart wanneer de snoeken richting de paaigronden trekken. Een jerkbait wint dan van vrijwel alle andere aastypen, zeker bij de grote dames!

In hoeverre spelen weersomstandigheden een rol in de keuze van je jerkbait?

Wind kan een spelbreker zijn. Bij harde wind én stroming is het moeilijk om je boot goed te controleren. Eigenlijk blijven dan alleen flankende jerkbaits over zoals de zinkende Fatso. Jerkbaits met een link-rechts actie in welke vorm dan ook, vragen rustige weersomstandigheden om ze goed te kunnen vissen.

Zijn er specifieke jaargetijden waarin bepaalde technieken, kleuren of typen jerkbaits bovengemiddeld goed scoren?

Kleuren geloof ik niet zo in. Misschien is zwart, hoewel feitelijk geen kleur, wel de beste onder alle omstandigheden. Voor de visser is het echter prettig om een jerkbait goed te kunnen zien in het water, zodoende zijn felle kleuren prettig. Qua actie merk ik dat in juni gliders, al dan niet met een wiebel, erg goed werken, daar waar in maart hybrides er met kop en schouder bovenuit steken. Liefst zinkende varianten, met een onvoorspelbare actie. Klein rammeltje kan soms ook de geniepige oude dames over de streep trekken in die periode.

Welke do’s en don’ts zou je de lezer mee willen geven?

Voor de kantvisser heb ik de belangrijkste don’t al gegeven. Kijk uit dat je de vissen die kort in de kant staan niet verjaagt voordat je begint te vissen. De belangrijkste do’s met name voor de bootvisser, maar zeker ook voor de kantvisser: vis goede stekken meermaals af met verschillende aasjes. Ook als je al vis hebt gepakt in een bepaald kribvak, want reken maar dat er dan meer rondhangen!

Welke vangst met een jerkbait is je het meest bijgebleven?

Tsja, dan gaan we terug naar eind februari 2012. Op jacht naar de aller zwaarste snoeken vis ik met een eigenbouw jerkbait een paaistek aan de rivier uit. De hele dag nog geen vis gezien, maar aan het eind van de middag, wanneer ik een stek voor de derde keer aandoe, gaat plots het knopje om en komen er vijf, ja vijf megasnoeken tegelijk achter mijn jerkbait aanzwemmen, helemaal tot de boot. Ik val zowat achterover van hetgeen ik zie, maar moet met lede ogen toezien hoe de lokale bingoclub rechtsomkeert maakt en terug zwemt naar het talud. Ik vaar snel terug voor een nieuwe drift, maak een lange worp over de stek en na één haaltje zie ik de waterkolom oplichten. Een absurde snoek heeft mijn jerkbait te grazen genomen. Een bizar gevecht volgt en leidt tot mijn zwaarste snoek ooit: 21 kilo! De visserij in deze periode is er één van lange adem, met vaak slechts een enkele kans per dag. Maar zo’n vis maakt je hele jaar in één klap goed!

Als het gaat om het vissen met jerkbaits zou je dus kunnen stellen dat vissen in de hoofdstroming van de rivier niet direct tot succes leidt. En dat je moet gaan zoeken naar die plekken waar de roofvis positie kiest om aan te kunnen vallen en waar je je jerkbait goed kun presenteren. Volkmar heeft hier een aantal goede tips gegeven. Zelf kies ik graag voor hybride jerkbaits of gliders, slow sinking en met een onderscheidende kleur, omdat rivierwater meestal troebel is door de stroming. Is de stroming eraf (zomer) dan kies ik ook natuurkleuren. Ook gebruiken Volkmar en ik hier onze Raymarine apparatuur om snel kribvakken te kunnen scannen op de aanwezigheid van vis en eventueel grote rovers!

KENNIS DELEN

Ik hoop dat jullie met de informatie die ik heb gegeven ook zo gefascineerd zijn geraakt door jerkbaits en het vissen daarmee. Of als je dit al deed, je wellicht een paar ideeën hebt opgepikt waar je wat mee kunt. Dank ook aan Leon Prins en Volkmar Strikkers voor hun input en alle anderen waar ik van heb mogen leren en kennis mee heb mogen delen!

LEES OOK: |> DEEL 1 | DEEL 2

Het bericht Vissen met jerkbaits (deel 3) verscheen eerst op Beet Magazine.

Tekst: John Smit, foto’s: Smit, Leon Prins & Dennis Rademaker

>| DEEL 1

Polders en kanalen, ons mooie Nederland is ermee vergeven. Wat hebben wij een water en wat een diversiteit! En zowel vanuit de boot als vanaf de kant hebben we dus alle gelegenheid om hier gericht op roofvis te vissen. Toch kennen we allemaal dat gevoel wel; waar moet ik nu beginnen en hoe maak ik in zo’n eindeloos kanaal of in zo’n enorme polder nu een kans om ze ook te vinden? Zoals altijd zijn er aanwijzingen en als je die weet te herkennen vergroot je je kans enorm.

JERBAITS IN DE POLDERS

Laten we beginnen met polders. En met polders bedoel ik ook echt polders met veel slootjes en afwateringskanalen om het land droog te houden. En een diepte die meestal niet meer bedraagt dan 1,5-2 meter maximaal. En daar zit volop (roof)vis en is dus alleszins de moeite waard om hier aan de slag te gaan. Hieronder een aantal tips. Allereerst; de kleinste, ondiepste slootjes kunnen de grootste vissen bevatten! Zeker in zomer en voorjaar, wanneer er veel kleine visjes zwemmen, volgen de rovers. En al helemaal op de kruisingen van grotere sloten en de ondiepere kleinere slootjes maak je een zeer goede kans. Hier heb je vanaf de kant echt een voordeel ten opzichte van de boot.

Daarnaast is elke plek met een onderbreking of afwijking in de reguliere structuur een hotspot. Bruggen, overhangende takken, een afkalving in de oever, een grote duiker voor afwatering die in de sloot uitkomt, een poldergemaal, lelievelden; allemaal plekken waar je je jerkbait doorheen wilt vissen. Kijk hier ook goed naar het doorzicht van het water. Het kan er de ene dag kraakhelder zijn en de volgende dag, zeker na regen, erg troebel en stromen. Dit verandert dan natuurlijk de keuze van je jerkbait; Leon vertelt daar verderop in dit artikel meer over. Zorg in ieder geval voor jerkbaits die niet te diep lopen en een goed stopmoment hebben waarop ze blijven zweven (suspending), hier kun je echt je kansen mee vergroten.

1 van 3

JERKBAITS VOOR POLDERS – Leon Prins

Je gaat in de polder vissen. Ik hoor je denken: ‘Wat moet ik nou meenemen? Moet ik die Buster Jerk meenemen of een Rozemeijer Tybrid?’ Je kijkt dan naar specificaties, zoals zinksnelheid, actie en duikdiepte. Pak in de polder nooit een jerkbait waarvan je weet dat hij snel zinkt of de diepte in duikt. Een jerkbait mag in de polder niet te diep gaan. Voor je het weet zit je in de planten of misschien ligt er daar in de stadsvijver wel een fiets en dan ben je je favoriete aasje kwijt. Zou toch zonde zijn!

Jerkbaits als de Aad Dam Toppie/Topper jr. vind ik zelf echt super voor de polder. Of een Twisterjerk voor als ze lastig over de streep te trekken zijn. Maar er is ook goed bewaard gebleven truc! Probeer eens een drijvende of suspenderende kleine ‘strikermodel’ hybride jerkbait of een drijvende pullbait zoals bijvoorbeeld de Suick Thriller.

Aarzel niet om na een vangst dezelfde plek nog een paar keer uit te werpen

Wat mij daarnaast opvalt in de polders is dat de roofvis geconcentreerd kan liggen; als er eentje ligt, liggen er vaak meer. Aarzel dus niet om na een vangst dezelfde plek nog een paar keer uit te werpen. De vis ligt vaak superstrak in de kant, je krijgt soms onder je voeten beet! Stil zijn dus en zorgen dat je juist de oeverranden niet overslaat. Een goede manier om dit vanaf de kant te doen is door voor je uit te werpen. Je hebt het water daar nog niet verstoord en je kunt dan goed onder je eigen oever vissen. Qua materiaal zou ik ook hier niet te licht vissen (en ook niet te zwaar); een reelhengel van ongeveer 190-240 cm afhankelijk van je persoonlijke voorkeur met een werpgewicht van 40-80 gram met een gevlochten lijn van 40 lb en een dito onderlijn is prima. Niet alleen zit je wat vaker vast in planten en takken, maar je zult verbaasd zijn over welk formaat vis je nog tegen kunt komen… In beide gevallen is een beetje extra power geen overbodige luxe en met deze lengte kun je prima werpen. Datzelfde geldt voor de boot, zowel qua aanpak als voor het materiaal. Rustig varend in het midden van een poldersloot kun je perfect de oevers uitwerpen. Zelf vis ik graag in een waaier voor mij uit, mijn jerkbait komt dan bijna overal en dit verhoogt de kansen aanzienlijk.

Samenvattend: goed onder je eigen kant vissen, zoek naar afwijkingen in structuur, kruisingen goed uitvissen en niet aarzelen om door te blijven vissen waar je beet hebt gekregen. Of wacht eens een half uurtje en probeer het dan nog eens, soms zijn ze dan opeens wel los.

KLEURENKEUZE JERKBAIT – Leon Prins

Kleurenkeuzes kunnen menig vissers uren over discussiëren. Ik geloof maar half in kleuren, maar meestal zal een kleur eerder het vertrouwen van een visser vangen dan de vis, zeg ik altijd. Maar vooruit.

Helder water: Natuurlijke print op basis van welke aasvissen er veel zwemmen. Troebel: Fellere kleuren die meer opvallen. Maar ook kleuren die veel flash hebben in combinatie met een jerkbait met veel wiebel. Wat ik ook heel graag doe is een natuurlijke kleur maken met fluoriserende accenten, die zijn in elk water goed te zien door de vissen. Ik vis heel graag met een Firetail, een zilvergrijze print met flash en een baarskleur. Persoonlijk hou ik veel van contrast: pak eens een goede hybride en kijk eens wat hij met zijn buikje doet na een haaltje: Juist! Hij wiebelt daar lekker mee in het rond! Laten we dan de kleur daarop afstemmen. Donkere basiskleur, hele lichte kleur buik. Nu gaat hij door het wiebelen flitsen onder water. Dat valt op, net als een knipperlicht. Snap je waar ik heen ga? Je hoeft niet per se een lichte kleur te gebruiken in troebel water. Zolang je jerkbait maar genoeg contrast biedt in zijn kleur kan je overal terecht.

KANALEN

Met kanalen bedoel ik de grotere kanalen en dan hebben we het over serieuze watersystemen. Bijvoorbeeld de Hoge en Lage Vaart in Flevoland, het Wilhelminakanaal door Friesland, de Vecht of het Overijssels kanaal. Grote kanalen, soms met veel (beroeps) scheepvaart en daarom met een grote diversiteit aan dieptes, oeverstructuur en verbindingen. En daarmee weer net wat complexer dan de polder.

Allereerst denk ik persoonlijk dat je voor deze type wateren beter met de boot kunt gaan. En als je vanaf de kant vist, ga dan met de fiets zodat je snel van hotspot naar hotspot kunt komen. Waarom? De meeste kanalen hebben lange stukken waar nagenoeg geen vis zit en korte stukken waar relatief veel vis zit. En die wil je natuurlijk afvissen! Ik heb dat vastgesteld na jaren en jaren vissen en kilometers varen en pas hier ook mijn aanpak op aan.

Die korte stukken waar veel vis zit laten zich op dezelfde wijze als in de polder ‘lezen’; afwijkingen in de oeverstructuur, kruisingen, overhangende takken, stroming, doorzicht van het water. Maar! In kanalen spelen nog een paar criteria een rol. Allereerst diepteverschillen, die kunnen aanzienlijk zijn. De vaargeul in het midden kan soms enkele meters dieper zijn dan het oevertalud. En dat betekent dat je dus verschillende dieptes af moet vissen. En dus verschillende jerkbaits zult moeten inzetten. Soms zijn er plekken waar beroepsvaart aanlegt; het spoelwater van de schroeven kan hier echt gaten creëren, soms tot wel 6 meter diep; dit zijn zeker in de winter echte hotspots!

En anders dan in de polder bewegen ook de prooivissen zoals voorn en blankvoorn meer als scholen door een kanaal. De roofvis volgt deze en ook daarom zit de vis vaak meer op enkele, specifieke stukken dan overal. Ik gebruik hier dan ook altijd mijn side scan functie van mijn Raymarine apparatuur zodat ik de scholen aasvis goed kan waarnemen en weet waar ik moet vissen. Weer een extra mogelijkheid vormen de bruggen, zeker die bruggen waar de betonvoeten van de brug in het water staan. Langs deze betonvoeten ligt vaak de roofvis. En als die betonvoet zelf weer op palen staat, en de vis dus onder de betonvoet kan liggen, zijn dit extreme hotspots voor grote snoekbaars. Moeilijk te vangen maar als je er een haakt is het altijd een goede!

Ook de oevers zelf zijn diverser dan de meesten zich realiseren. Ja, het klopt, veel ervan is beschoeid en saai. Maar dat maakt juist de plekken waar dat niet zo is superinteressant! Bijvoorbeeld stortblokken; gegarandeerd goed om snoekbaars of baars op te vinden in het voorjaar. Of rietoevers; door de hekgolven van de scheepvaart vaak wat uitgesleten waardoor de rietlanden hol zijn en de vis eronder kan liggen. Ook erg goed voor meerval overigens… Of openingen in de beschoeiing om vogels door te laten, paaiplaatsen te maken of slecht onderhoud. Of een opening voor een kleine aanlegplaats voor de recreatievaart. Allemaal bijzonderheden die je zeker in je op moet nemen en met meer kans kunt bevissen.

Samenvattend zijn er dus veel variabelen die een rol spelen en specifiek voor kanalen: dieptes kennen, gaten vinden, afwijkende oeverstructuren afvissen, bruggen secuur uitvissen, kruisingen bevissen, scholen prooivis zoeken, stroming en doorzicht goed vaststellen. Op nieuw water begin ik daarom zelf vaak eerst met een stuk trollen terwijl ik de omgeving en diepte opneem en kijk of ik aasvis zie. Zodra ik die gevonden heb of een stuk interessant vind ga ik over op jerkbaits en vis ik dat gebied heel gericht werpend uit. Zo benut ik mijn vistijd optimaal.

IN KADER

SNOEKBAARS

FOTO 19 medium

In grote kanalen huizen kastelen van snoekbaarzen!

Ik krijg regelmatig vragen over het vangen van snoekbaars in kanalen. Dat is kennelijk toch speciaal. En dat is ook zo! Snoekbaars, met name in grote kanalen, is vaak groot en sterk. En ze zijn met jerkbaits erg goed te vangen. Er zijn een paar zaken die je er extra kans op geven. Allereerst de al eerder genoemde grote betonvoeten onder bruggen, daar liggen ze vaak bij en kun je je jerkbait rustig presenteren. Wat ook erg goed werkt is kort na de opening in juni de oevers uitvissen. Vaak liggen de vissen dan tegen de oevers en zijn ze extra scherp. Zelf zoek ik ook met mijn Raymarine apparatuur naar kuilen in een voor de rest egale bodem; daar liggen ze vaak in. En als laatste: plantenbedden, vroeg in de ochtend en tegen de avond of in het donker. Hou daar je hengel maar vast! Zelf begin ik altijd eerst met kleinere jerkbaits, ook om de inhakingskans te vergroten. Als dat niet werkt schakel ik snel over naar grotere jerkbaits. Ook hier heeft de Backslapper XL van Leon zich bewezen; al meerdere keren schuiven deze volledig naar binnen op de agressie van een jagende grote snoekbaars!

WELKE JERKBAIT(S)?

Tsja, en met al deze variabelen, hoe kies je dan de juiste jerkbait(s)? Ik kijk zelf altijd eerst naar het doorzicht van het water. Helder? Dan een natuurkleur jerkbait. Troebel? Dan iets fellere kleuren. Vervolgens beoordeel ik de diepte. Vis ik van ondiep naar diep dan kies ik voor een langzaam zinkende jerkbait. Hiermee kan ik het talud blijven volgen en zakt de jerkbait langs het talud de diepte in. Vis ik bijvoorbeeld langs de oevers op dezelfde diepte (1-2 meter) dan kies ik voor een jerkbait die nauwelijks zinkt.

Mijn favoriete jerkbaits voor polders en kanalen afgemonteerd met Owner splitringen en Owner dreggen. Een goede splitringtang (Frichy van Fiiish) is wel zo handig!

Links, van boven naar beneden:

• PrinsBaits BackslapperXL
• Aad Dam XL (opnieuw gespoten, ‘teveel’ op gevangen)
• PrinsBaits try out model (die lekker vangt)
• StrikePro Buster Jerk, kleine versie, superratel

Rechts, van boven naar beneden:

• PrinsBaits Seductor
• Salmo Jack
• Salmo Sweeper
• Salmo Glider

Daarna kies ik een type actie. Een hybride jerkbait met een waggel om aasvis te imiteren. Een slider om met een mooie uitslag vis tot een aanbeet te triggeren (samen met een lang stopmoment) en soms een pullbait, met name om mee door openingen in de oever en op kruisingen met ondieper water of door leliebedden te vissen. En qua grootte? Dat is lastig te zeggen. Het lijkt wel of dat van dag tot dag kan verschillen en een ding weet ik zeker; ook snoekbaars en baars schuwen een grote jerkbait niet. Mijn volgorde van kiezen is dus: kleur – drijfvermogen – type actie – grootte.

Een hybride jerkbait met een waggel om aasvis te imiteren

JERKBAITS VOOR KANALEN – Leon Prins

Een kanaal lijkt vaak kaal, maar dat is het niet altijd. Onderwater ziet alles er een stuk minder saai uit. Helaas kunnen wij kantvissers niet alles zien. Maar ik kijk wel graag naar de struiken die over het water hangen, vooral in de kanalen met een ondiepe kant van zo ongeveer <1m diepte. Ik pak voor kanalen over het algemeen veel sneller een hybride glider, die duiken net ietsje verder naar beneden als de typische gliders. Dan kun je denken aan de Striker van Rob Kraayenveld, of misschien wel een dikke vette Terror van Nick…, die dingen zijn ook machtig!

Voor stekken van rond de 2 meter diepte heb ik mijn Backslapper XL ontworpen. Ik heb dus dan altijd een doosje met grotere hybrides bij mij met standaard daarin: Backslapper XL, NK Terror, NK Shot, RK Striker en Whopper. Daarnaast ook de standaard Backslapper waar ik gewoon heel graag mee vis en een Bössel, maar de NK HotChubby mag ook niet ontbreken! Die wil wel eens werken, met korte haaltjes en tikjes omhoog gevist, als ze nogal vast liggen op hun plek. Gliders kunnen ook een goede uitkomst bieden, zoals de Manta, Shallow Busterjerk, Westin Swim, Wingman van Armatus, of een Prinstail of een good old Twistglide van Nick natuurlijk. Het liefst vis ik hier met een glider die wat duikt en niet eentje die heel hoog in het water blijft, tenzij de waterplanten hoog staan natuurlijk of de aasvis net onder het oppervlak zwemt.

Voor grotere kanalen met meer diepte ga ik naar jerkbaits die echt hard zinken of diep duiken. Denk daarbij aan de Tybrid, Mopskop, NK Hot Chubby met halen gevist, of een snelzinkende glider kan je hier ook specifiek op bestellen bij een goede bouwer. De genoemde jerkbaits krijg je ongeveer 3 meter diep, met meer pauzes zelfs tot 4 meter.

Qua materiaal kun je met hetzelfde uit de voeten als in de polders. Tegelijkertijd is het wel goed jezelf te oriënteren. Sommige kanalen bevatten soms bovengemiddeld grote vis, zoals bijvoorbeeld in Flevoland. Aarzel dan niet om een slag zwaarder te gaan met hengels tot 100 gram werpgewicht, 60-80 lb lijnen en stevige wartels. Je zal die ene buffel maar haken… En ook je jerkbaits goed verzorgen! Zelf monteer ik alles af met Owner splitringen en Owner dreggen. Voor mij een zekere keuze en geen nachtmerries van uitgebogen materiaal.

ONVERWACHTE PARELTJES

Wat ik zo bijzonder vind aan polders en kanalen is niet alleen de vaak prachtige omgeving waarin je vist maar ook de waanzinnige vangsten die je kunt hebben. Vaak onverwachte pareltjes. Grote snoeken, diepdonkere snoekbaarzen, agressief grote baarzen. En als je het echt treft de verwoestende aanbeet van een grote meerval, altijd goed voor liters adrenaline! En last but not least; in ons winderige landje kun je eigenlijk altijd wel een plek vinden waar je terecht kunt. Alle opties dus om aan de slag te gaan en met de tips in dit artikel hopelijk met veel mooi resultaat!

LEES OOK >| DEEL 1

Het bericht Vissen met jerkbaits (deel 2) verscheen eerst op Beet Magazine.

Tekst: John Smit, foto’s: John Smit & Leon Prins

LEES OOK |> DEEL 2 | DEEL 3

Ook het gebruik van mijn Raymarine-apparatuur aan boord is daar een grote rol in gaan spelen. En nu ik samen met Leon Prins, bouwer van handgemaakte jerkbaits, continu over jerkbaits praat en nadenk, is het de laatste tijd nog veel beter gegaan. Die ervaringen wil ik graag met jullie delen.

TYPEN JERKBAITS

Anders dan bij pluggen, spinnerbaits of crankbaits, die hun eigen actie creëren bij het binnenvissen of trollen, moet je een jerkbait zelf in actie brengen. En dat is waar de bijzonderheden beginnen, want iedere jerkbait heeft zo zijn eigen karakteristieken.

In grote lijnen kun je drie typen jerkbaits onderscheiden: gliders, pullbaits en hybrides.

Gliders zijn jerkbaits die een zigzagbeweging maken, een beetje als het nummer van de Snollebollekes ‘links-rechts’. En pullbaits trek je naar je toe, waarna ze duiken en waggelend weer omhoog komen, vaak een erg succesvolle techniek boven plantenbedden. Hybrides zijn jerkbaits die zeer wispelturig kunnen bewegen. Links of rechts, korte of lange uitslag, een waggeltje bij het zinken, alles is mogelijk.

Daarnaast kunnen jerkbaits specifiek uitgelood worden. Als ze afgeleverd worden, zijn ze drijvend, zinkend of suspending. En zelf kun je dat verder naar wens aanpassen met de zwaarte van dreggen, wartels, splitringen en natuurlijk loodjes of loodstickertjes. Als je daar formaat, dikte, kleur en de eventuele aanwezigheid van aankleding, zoals een rateltje, twistertail of verenpakket bij optelt, zijn de keuzes erg groot.

KEUZES BIJ JERKBAITS

• Actie: gliders, pullbait of hybride
• Drijfvermogen: drijvend, zinkend of suspending
• Formaat/gewicht
• Dikte (waterverplaatsing)
• Kleurstelling
• Aankleding

Hier zie je de hybrides, gliders en pullbait die ik het meest gebruik (van linksboven naar rechtsonder): Westin Swim sinking, PrinsBaits Backslapper XL, Strike Pro Buster Jerk, Salmo Fatso, PrinsBaits Seductor, Deel jerkbait glider, Salmo Sweeper en Salmo Jack.

En dat dan toepassen op al die verschillende omstandigheden met de juiste techniek: ik denk dat het duidelijk begint te worden dat de juiste keuze echt een rol speelt. Die complexiteit ga ik hieronder en in de komende artikelen proberen af te pellen. Laat ik beginnen met het materiaal (hengel, reel en lijn) en montage van een jerkbait (leader en speld).

RESERVEKRACHT

Een solide werpreel, een stevige jerkbaithengel, gevlochten lijn, onderlijn en een stevige wartel eventueel met splitring, dat is de setup. De werpreel is nogal persoonlijk. Zelf vis ik graag met een zware reel met een langzame inhaalsnelheid voor jerkbaits, ongeveer 5,3:1, zoals de Shimano Tranx. Ik vind de snelheid van een reel al snel te hoog; je haalt dan soms net niet de juiste actie uit de jerkbait, zeker bij hybrides. Neem de gevlochten hoofdlijn flink ‘oversized’. Dit verkleint niet alleen het risico op lijnbreuk, ook kan je flink aanslaan bij een aanbeet! Denk aan lijnen van 60 tot 80 lb, zelf vis ik altijd met Powerpro.

Dan de hengel: voor medium formaat jerkbaits ga ik voor een 50-80 grams model en voor de grote jerkbaits al gauw 80-150 gram of meer. De hengellengtes die ik heb zijn 210 cm (150 gr voor het echt zware werk), 230 cm (110 gram voor het zware werk) en 240 cm (130 gram voor het medium-zware werk op afstand). De meesten starten met een hengel rond de 2 meter en in de categorie H (heavy). Er komt veel kracht op te staan en je wilt ook de vis goed kunnen haken bij een aanbeet; dit maakt de keuze van de juiste hengel bij jouw visserij dus erg belangrijk!

Wat betreft de dreggen: zorg dat ze superscherp zijn. Let erop dat de buikdreg breder is dan de body van de jerkbait. Koop topkwaliteit, dat geldt zowel voor de dreggen als voor de splitringen. Voor mij is er daarvoor maar één merk: Owner, in de maten 2, 1, 1/0 en 1/0 2x (2x sterk), afhankelijk van de maat van je jerkbait.

REGELMATIG CHECKEN!

Het grootste verschil wordt echter gemaakt door de laatste 60 tot 80 centimeter: de onderlijn (leader) of spinstang. Zelf gebruik ik nooit een stalen spinstang, maar ik ken anderen die erbij zweren. Ik gebruik het liefst 80 lb fluorocarbon (0.9 mm) welke ik via een zware tonwartel met de hoofdlijn verbind. Dit maakt het laatste stuk ‘onzichtbaar’ en ik heb hier nog nooit lijnbreuk mee gehad, dit in tegenstelling tot staal. Let er wel op dat fluorocarbon gevoelig kan zijn voor beschadigingen.

Ga je voor staal, kies dan wel voor een kwaliteit, bijvoorbeeld Flexonit. Neem dit bovendien sterker dan de trekkracht van je hoofdlijn; staal wil uiteindelijk wel gaan breken na teveel impact en actie! Anderen, zoals Leon, zweren weer bij titanium. Dat heeft minder last van kinken en is ook sterk, maar singlestrand kan ook breken door metaalmoeheid.

De verbinding met de jerkbait maak je met een goed sluitende stevige speld, liefst crosslock, al dan niet met een extra splitring om de jerkbait nog vrijer te laten bewegen, afhankelijk van waar je jerkbait het best op reageert. En check alles regelmatig. De krachten die erop komen te staan zijn groot en zeker na een aanbeet kan de kleinste beschadiging al snel leiden tot breuk en verlies van je kapitale snoek met alle gevolgen van dien, voor de snoek…

JERKBAITS BOUWEN

Leon, vertel eens iets over het maken van jerkbaits, wat komt daar allemaal bij kijken?

Je moet eerst kiezen of je jerkbaits wil maken van hout of kunststof. De meesten kiezen voor hout. Meranti, mahonie, eiken of beuken; al deze houtsoorten zijn geschikt om mee te bouwen. Dan zorg je dat je een modelletje bedenkt en denk je daarbij ook welke eigenschappen je aan je jerkbait wilt toevoegen (zinkend, drijvend, gliden, waggeltje, etc.). Daarna is het zagen, raspen en heel veel schuren. Vervolgens loodgaten bepalen en boren en dan uitloden, gaten opvullen, restanten gladschuren, epoxy over de body heen als seallaag.

Na twee lagen epoxy is het weer gladschuren van de houtvezels die omhoog zijn gaan staan met de epoxy, en krijg je een gladde basis voor je primer waar je weer overheen kan spuiten met de spuitbus/airbrush. Dan weer epoxy erover; een laag of 4 met pauzes van 1,5 à 2 uur ertussen, afhankelijk van de temperatuur van de ruimte waar je het smeert. Ook voor een echt goede dikke laag kan je het beste een draairek maken die waterpas moet staan. In één jerkbait zal je al gauw 3 tot 4 uur werk moeten steken… Ik spendeer alleen aan airbrushen al 1,5 à 2 uren tijd per stuk! Dan zijn de prijzen van € 30 tot 35 ook niet zo gek.

Ik heb diverse mallen die gemaakt zijn uit hout en kunststof. Hierin giet je het kunststofmengsel en dan klem je ze dicht met een lijmklem. Let wel op dat je ‘mold release wax’ gebruikt, anders zit je jerkbait muurvast in je mal.

Het uitloden doe ik met rolletjes bladlood. Dat werkt heel goed en hiervoor hoef ik niet in de giftige looddampen te zitten in mijn studentenkamer.

Het spuitwerk doe ik met een airbrush. Je begint met een basis en dan zet je daar steeds meer details op in lagen.

Epoxy breng ik aan op een draaiend rek. Die zorgt ervoor dat de epoxy blijft verspreiden zolang de epoxy nog nat is. Zo krijg je een hele mooie vloeiende gladde laag epoxy.

DE JUISTE ACTIE

Trainen & kijken! Dat is wat ik als eerste zou willen roepen. Ga oefenen met de jerkbaits waarmee je wilt vissen. Kies waar je de ruimte hebt om de jerkbait in het water te volgen. En probeer dan met de beweging van je hengel uit schouder, arm en pols de actie in de jerkbait te krijgen waar deze voor gemaakt is en ook hoe je het zelf graag ziet. Geloof me: je gaat veel meer vangen als je zeker weet dat je de jerkbait de juiste actie mee kunt geven. Let ook eens goed op het ‘stop’ moment. Als je hem stil laat hangen, wat gebeurt er dan? Blijft de jerkbait hangen, zinkt deze, maakt die daar een waggeltje bij? Als je dat weet, dan kun je de jerkbait veel beter structuren laten volgen. Of bijvoorbeeld even lekker laten hangen tussen een opening in twee plantenbedjes.

Kijken wat je je jerkbait doet, hoe breng je er de gewenste actie in… en let ook goed op het ‘stop’ moment.

Een andere tip is tellen bij het zinken. Laat de jerkbaits de lengte van de hengel zinken en tel hoe lang dat duurt. Stel dat dit 3 seconden is en je hebt een hengel van 210 cm. Dan weet je dat de jerkbait 70 cm per seconde zinkt. Op basis van de dieptemeter kun je zo heel precies bepalen in welke waterlaag je wil vissen. Heel handig bij water met veel diepteverschillen! Het allerbelangrijkste is echter dat je altijd contact houdt met je jerkbait: een strakke lijn dus! Zodat je de aanbeet altijd direct voelt en goed kan aanvoelen wat de jerkbait op dat moment doet.

Zelf geloof ik in een jerkbait die zeer afwijkend beweegt, met veel variatie in de actie dus. En waarmee je via je hengel die variatie in beweging ook makkelijk kan creëren. Daarnaast is het stopmoment heel belangrijk en dan heb ik het liefst een jerkbait die op die plek in het water blijft hangen. Hèt moment waarop je vaak een hartverzakkende aanbeet krijgt! Dus: trainen, kijken, tellen, lijn strak. En altijd een lange tang mee, want als je dit goed doet duurt het niet lang voor je een aanbeet krijgt!

FABRIEKS OF HANDGEMAAKT?

De grote fabrikanten hebben allemaal hun assortiment jerkbaits in huis. Salmo, Westin, Spro, StrikePro, noem maar op, keuze te over. En hiertussen zitten echt pareltjes die zichzelf al jaren bewezen hebben. Je bent dan alleen wel afhankelijk van de specificaties en kleurstelling die de fabrikant voert.

Handgemaakte jerkbaits daarentegen geven je de kans echt iets op maat te krijgen. Qua uitloding, kleurstelling, actie. Net even die twist. En ook de bouwers daarvan hebben een aantal waanzinnig goede varianten gemaakt die al jaren beschikbaar zijn.

VRAGEN AAN LEON

Jij maakt zelf jerkbaits: wat vind je nu het grootste verschil tussen een handgemaakte en een fabrieks jerkbait?

Ik vind persoonlijk beide vaak wel lekker vissen. Echter is een handgemaakte jerkbait als je een goede treft gewoon meer verfijnd. Je kan bij het bestellen zelf tot in details bepalen welke kleur je wil en ook laten afstemmen op jouw persoonlijke voorkeuren. Dus ook sinking, suspending en soms zelfs floating.

Waar krijg je zelf een kick van bij het jerkbaiten?

De mooiste momenten zijn wanneer je meerdere aanbeten krijgt aan het oppervlak. En vooral het moment dat je weet dat je die jerkbait zelf gemaakt hebt!

Welk model is voor jou favoriet?

Mijn favoriete aasje om mee te vissen is de Seductor. Dit model is een zogenaamde glider. Hij glijdt van links naar rechts en maakt daarbij ook nog eens een mooie wiebel. Die wiebel is echt een must in een jerkbait vind ik. Kijk maar eens wat een aasvisje doet waarvan de staart kapot is, die flankt ook! Ik vis vaak struinend en daarvoor is de Backslapper ook heel erg fijn, maar de Seductor is gewoon meer allround. Backslappers vissen iets dieper en hebben mijn voorkeur bij het werpen vanuit de boot.

Wat zou je graag willen bereiken en waarom?

Het enige wat ik mij nu kan bedenken is dat ik een doel voor ogen heb om ooit een boot te hebben om lekker met jerkbaits te kunnen vissen op plekken waar ik vanaf de kant niet bij kan. Ik kan er ook echt van genieten om te horen dat anderen zoveel plezier hebben van de jerkbaits die ik maak. Ik zou ook heel graag eens willen vissen in Ierland, Zweden en mijn grootste droom is dan wel het vissen in Amerika op musky. Maar voor dat ooit zal lukken, hoop ik eerst na de afronding van mijn opleiding een baantje in de sportvisserij te vinden voor de kost. Van het bouwen van jerkbaits ga ik niet kunnen leven.

Wat mij betreft is het één dus niet per se beter dan het ander. Het komt er toch weer op neer dat je eerst zelf goed moet bepalen waar je wilt vissen, wat je wilt vangen en natuurlijk ook hoe je qua budget zit. Jerkbaits zijn niet goedkoop en je hebt er al snel een aantal nodig om altijd goed terecht te kunnen. Ik kan me dus voorstellen dat wanneer je begint, je eerst eens kijkt welke fabrieks jerkbaits je zouden passen. En als je dan de smaak te pakken hebt doorpakt naar de handgemaakte jerkbaits met je eigen accenten. Zo heb ik het althans gedaan en ik moet zeggen dat me dat prima is bevallen. Momenteel vis ik veel met de jerkbaits van Leon Prins. Maar begin dit jaar heb ik ook nog veel succes geboekt met de Buster Jerk van Strike Pro en de zinkende Westin Swim. Gewoon eerst zelf goed nadenken wat je wilt, je laten informeren en dan de jerkbaits kiezen waar je in gelooft en waarvan je er de actie in kan brengen die nodig is. Dat is volgens mij veel belangrijker.

In deel 2 neem ik je mee naar polders en kanalen en zal ik toelichten hoe je daar met jerkbaits aan de slag kan gaan. Op snoek, maar ook op snoekbaars. Begin dus alvast maar te oefenen met de jerkbaits waar je in gelooft.

LEES OOK |> DEEL 2 | DEEL 3

Het bericht Vissen met Jerkbaits (1) verscheen eerst op Beet Magazine.